МАМЛЕКЕТТИК ЭГЕМЕНДҮҮЛҮК ЖАНА БАНГЛАДЕШТЕГИ РОХИНДЖА КАЧ-КЫН БАЛДАРЫНЫН БИЛИМ АЛУУДАН ЧЕТТЕТИЛИШИ

Авторлор

  • Маржия Рахаман

DOI:

https://doi.org/10.52754/16948610_2026_1(8)_10%20

Ачкыч сөздөр:

Рохинджа, геноцид, качкындардын билими, Бангладеш, эгемендүүлүк, адамдын коопсуздугу, эл аралык мамилелер, жарансыздык

Аннотация

Бул изилдөө этникалык геноциддин жана мажбурлап көчүрүүнүн Бангладештеги рохинджа качкын балдарынын билим алуусуна тийгизген таасирин карайт. Маалымат-тарды чогултуу үчүн аралаш ыкма колдонулуп, Кокс-Базар лагерлериндеги 200 окуучу жана 50 мугалим камтылган. Изилдөөнүн максаты билим алууга тоскоол болгон негизги факторлорду аныктоо болуп саналат, анын ичинде тил кыйынчылыктары, психологиялык травма, гендердик теңсиздик жана сертификаттардын жоктугу бар. Жыйынтыктар көрсөткөндөй, Бангладештин суверенитетке багытталган качкындар саясаты рохинджа балдарынын расмий билим берүү мекемелерине жетүүсүнө олуттуу тоскоолдук жаратат. Изилдөө эл аралык мамилелердин теорияларын реализм, конструктивизм жана адам ко-опсуздугу концепциясын  колдонуп, саясий максаттар жана инсандыкка негизделген классификациялар билим алууга жетүүнү кандайча таасир этерин түшүндүрөт. Жыйынтыктар узак мөөнөттүү маргиналдаштырууну азайтуу жана көчүрүлгөн калктын келечектеги мүмкүнчүлүктөрүн жакшыртуу үчүн инклюзивдүү, сертификатталган жана туруктуу билим берүү программаларынын зарылдыгын баса белгилейт.

Библиографиялык шилтемелер

Agier, M. (2011). Managing the undesirables: Refugee camps and humanitarian government. Polity Press.

Amnesty International. (2017). “My world is finished”: Rohingya targeted in crimes against humanity in Myanmar. Amnesty International.

Betts, A., & Collier, P. (2017). Refuge: Transforming a broken refugee system. Allen Lane.

Chaudhury, G. R., Hossain, S., & Khan, S. I. (2022). The Rohingya crisis and Bangladesh: Policy dilemmas and humanitarian challenges. Journal of Refugee Studies, 35(2), 330–350.

Donnelly, J. (2013). Universal human rights in theory and practice (3rd ed.). Cornell University Press.

Dryden-Peterson, S. (2016). Refugee education: The crossroads of globalization. Educational Researcher, 45(9), 473–482.

Global Education Cluster. (2021). Education in emergencies: Global report 2021. Global Education Cluster.

Human Rights Watch. (2000). Burma: Discrimination against Rohingya Muslims. Human Rights Watch.

Inter-Agency Standing Committee. (2020). Guidelines on mental health and psychosocial support in emergency settings. IASC.

Islam, M. M. (2021). The Rohingya crisis and the politics of naming in Bangladesh. Asian Journal of Political Science, 29(1), 1–15. Kaldor, M. (2007). Human security: Reflections on globalization and intervention. Polity Press.

Kirk, J., & Winthrop, R. (2007). Home-based schooling: Access to quality education for Afghan girls. Journal of Education for International Development, 2(1), 1–19.

Mearsheimer, J. J. (2001). The tragedy of great power politics. W. W. Norton & Company.

Médecins Sans Frontières (MSF). (2021). No one was left: Death and violence against the Rohingya in Rakhine State, Myanmar. MSF.

Rahman, M. (2022). Education and repatriation policy in Rohingya camps. Refugee Survey Quarterly, 41(2), 210–230.

UNESCO. (2020). Global education monitoring report 2020: Inclusion and education. UNESCO.

UNHCR. (2022). Global trends: Forced displacement in 2021. UNHCR.

UNHCR. (2023). Rohingya refugee response – Bangladesh. UNHCR.

UNICEF. (2020). Learning competency framework and approach (LCFA). UNICEF.

UNICEF. (2021). Education for Rohingya children in Bangladesh. UNICEF.

UNICEF. (2023). Rohingya refugee children and education crisis. UNICEF.

UN Women. (2021). Gender equality in humanitarian settings. UN Women.

UN Women. (2022). Rohingya refugee response: Gender analysis. UN Women.

World Bank. (2020). Education in crisis contexts: Rohingya refugees. World Bank.

Wendt, A. (1999). Social theory of international politics. Cambridge University Press.

Жүктөөлөр

Жарыяланды

2026-05-22

Кандай шилтеме берүү керек

Рахаман , М. (2026). МАМЛЕКЕТТИК ЭГЕМЕНДҮҮЛҮК ЖАНА БАНГЛАДЕШТЕГИ РОХИНДЖА КАЧ-КЫН БАЛДАРЫНЫН БИЛИМ АЛУУДАН ЧЕТТЕТИЛИШИ. Ош мамлекеттик университетинин Жарчысы. Экономика, (1(8), 96–105. https://doi.org/10.52754/16948610_2026_1(8)_10