КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ТҮШТҮК АЙМАКТАРЫНЫН АЙЫЛ КАЛКЫНЫН ИШ ЖАШООСУНУН САПАТЫНА ЭМГЕК МИГРАЦИЯСЫНЫН ТААСИРИ
DOI:
https://doi.org/10.52754/16948610_2026_1(8)_5%20Ачкыч сөздөр:
эмгек миграциясы, эмгек жашоо сапаты, айыл калкы, айыл чарбасындагы феминизация, төлөнбөгөн эмгекАннотация
Бул макалада тышкы эмгек миграциясынын Кыргызстандын түштүк аймактарындагы айыл тургундарынын эмгек жашоо сапатына (КЖС) тийгизген таасиринин өзгөчөлүктөрү жана карама-каршылыктары аныкталган. Ошондой эле, КЖСны төмөндөтүүчү негизги факторлор аныкталган жана бул факторлорду азайтуу үчүн аймактык саясат ыкмалары сунушталган. Изилдөөдө миграция материалдык жыргалчылыкты жогорулатуу менен бирге жумушчу күчүнүн жетишсиздигине, эмгек интенсивдүүлүгүнүн жогорулашына жана начар эмгек шарттарынын сакталып калышына алып келери аныкталган. Айыл чарбасында "феминизация" аныкталган, бул аялдар эмгектин негизги бөлүгүн аткараарын, бирок негизги ресурстарды (жер, жабдуулар жана каржы) көзөмөлдөй албастыгын көрсөтүп турат. Аялдардын төлөнбөгөн үй эмгеги, аймактык продукциянын 10-20% түзөт деп болжолдонууда, экономикага жашыруун субсидия катары кызмат кылат, бирок расмий статистикага киргизилген эмес жана пенсиялык укуктарга салым кошпойт.
Библиографиялык шилтемелер
Арзыбаева, М. А. (2024). Проблемы безработицы в контексте миграционной политики в регионах Кыргызской Республики. Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана, (3).
Кулуева, Ч.Р., Ташкулова, Г.Б. (2020). Состояние рынка труда и трудовых ресурсов Кыргызстана. Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана, 2020 . - № 10 . – С.176-179.
Макыев, С. (2025). Кыргызстандагы миграция түшүнүгүн колдонуудагы айрым айырмачылыктар. Ош мамлекеттик университетинин Жарчысы, (4), 244–253. https://doi.org/10.52754/16948610_2025_4_17
Медетбекова, Ы.М. (2025). Факторы миграции сельского населения Кыргызстана. Россия и мир: научный диалог, (1). URL: https://www.russia-world.ru/jour/article/view/299 (дата обращения: 17.03.2026)
Маатова, З.М., Орозалиева, А.А., & Тарыкчиев, З.М. (2025). Проблемы формирования и использования трудовых ресурсов в сельском хозяйстве Кыргызской Республики. Экономика и бизнес: теория и практика, (6‑1(124)), 101–109. https://doi.org/10.24412/2411-0450-2025-6-101-109
Kaykybasheva A.K., Azimova A.K. (2026). The Impact of International Mobility and Migration on English and German Language Acquisition. Open Journal of Eurasian Issues, no. 2, pp.50-58. https://doi.org/10.65469/eijournal.2026.2.6
Mollinga, P., Lamba, A., Murzakulova, A., et al. (2023). Making sense of diversity in agrarian and rural change outcomes of labor out-migration... (AGRUMIG Policy Brief Series No. 24). London: SOAS.
Scott, C. K., Sexsmith, K., & Chi, G. (2024). Gendered migration patterns and social change in rural Kyrgyzstan. Migration and Development, 13(2), 176–198.
